1 / 20

Sokrates ve platon

TEMEL KAVRAMLAR. Sokrates ve platon. SOKRATES. MÖ 4 69 - MÖ 399. Evrenin değişmez doğası nedir sorusuna cevap aramak yerine Nasıl Yaşamalıyım sorusunu felsefenin gündemine sokmuştur. İyilik, güzellik, erdem gibi değerler alanına ait kavramların üzerine eğilen ilk filozoftur.

rachel
Download Presentation

Sokrates ve platon

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. TEMEL KAVRAMLAR Sokrates ve platon

  2. SOKRATES • MÖ 469 - MÖ 399

  3. Evrenin değişmez doğası nedir sorusuna cevap aramak yerine Nasıl Yaşamalıyım sorusunu felsefenin gündemine sokmuştur. İyilik, güzellik, erdem gibi değerler alanına ait kavramların üzerine eğilen ilk filozoftur. Sokrates sonrası felsefe, ontoloji ve epistemolojinin yanında aksiyoloji (değerler felsefesi) alanındaki sorunlara da eğilmeye başlamıştır. Bu yüzden kimi zaman batı felsefesinin babası olarak ta anılır. Nasilyaşamaliyim?

  4. Yazılı bir eser bırakmadı. Görüşlerini, başta Platon olmak üzere izleyicileri tarafından yazılan eserler yoluyla biliyoruz. Sofistlerin objektif bilginin olamayacağı iddiasına karşı çıkarak, Gerçek ve Yanılmaz bilginin mümkün olduğunu iddia eder. Bilgi, somut nesnelerin bilgisinde değil, nesneler hakkındaki soyut çıkarımlarımızda, onların evrensel tanımlarında aranmalıdır. Örneğin, güzel bir çiçek solabilir, yok olabilir; ancak güzellik kavramı hakkında hala konuşabiliriz ObjektİfbİLGİ

  5. Sokratİk Yöntem • Sokrates’e göre güvenilir bilgiyi elde etmek için izlenmesi gereken yöntem entelektüel bir tartışmadır. • Ortaya atılan iddia sürekli yeni sorularla sorgulanarak, evrensel tanımlara ulaşılmaya çalışılır. Bu yüzden Sokrates’in izlediği yönteme kimi zaman Doğurtma Yöntemi de denir. • Bu yöntem, felsefi bir kavram olan Diyalektik veya Elenchusile karşılanabilir.

  6. HANGİ KAVRAMLAR İNCELENDİ? • Evrensel Tanım • Diyalektik

  7. Jacques-Louis David1787 GiambettinoCignaroli

  8. PLATON • MÖ 427 – MÖ 347

  9. Dış dünyanın nesneleri sürekli değişimden etkilenir; sürekli oluş halindedir (Heraklitos) Varlık, ya mutlak olarak vardır ya da tamamıyla yoktur. Var olmak basitçe var olmaktır (Parmenides). Duyu nesnelerine ait algılarımız mutlak değil görelidir (Protagoras). PLATON ÖNCESİ FELSEFE

  10. Platon (1) dış dünyanın değişimden etkilendiğini ve oluş halinde olduğunu, (2) dış dünyadan edindiğimiz duyuların göreli olduğunu, (3) gerçek bilginin, ancak varlığı mutlak olan, değişmeyen nesnelere ait bilgi olduğunu Kabul eder ! GÖRÜNüş VE GERÇEKLİK

  11. Değişimin var olduğu, duyularımızla hakkında fikir edindiğimiz dış dünyanın varlığı mutlak olamaz. Varlığı mutlak olmayan nesnenin bilgisi de mutlak olamaz. Platon’a göre hem gerçeklik hem de gerçek bilgi mutlak olmalıdır. Mutlak gerçekliğin bilgisi ancak kavranarak elde edilir, algılarımızla değil diyalektik ile ulaşırız. DUYUlur DÜNYA – düşünülür DÜNYA

  12. Duyulur dünya • NOT: • (1) ve (2) bilgi değildir, yalnızca sanı veya inançtır. • Yani (1) ve (2) hakkındaki yargılarımız ancak DOXAolabilir • Platon bilinebilecek nesneleri dörde ayırır ve her biri için farklı bir bilme biçiminin varlığından bahseder. • (1) İmajlar: Hayal gücünün yardımıyla elde edilir • (2) Tikel nesneler: Algılarımız yardımıyla bu nesnelerin farkına varırız.

  13. MATEMATİK NESNELERİ NOT: Düşünme yardımıyla elde edilen matematiksel nesnelerin bilgisi ve soyut kavramların bilgisi İDEA değildir. Çünkü, bu düşünme biçiminde, hipotezler veya varsayımlarla hareket eder, onları birer ilke gibi kabul ederiz. Varsayımlar, hipotezler kullanmamız elde ettiğimiz bilgiyi sınırlar • (3) Matematik Nesneleri ve Soyut Kavramlar: Nesneler arasındaki ilişkiyi, nesnelerden bağımsız olarak kurabildiğimizde edinebileceğimiz bilgi.

  14. IDEALAR - EIDOS NOT: Ideanın bilgisi, daha aşağıda bulunan nesnelerin bilgisini birleştirici niteliktedir. Ancak onların toplamı değildir. Daha aşağıdaki nesneler İdeadan pay alır diyebiliriz. İDEALAR TÜMELDİR • (4) İdea: Zihinle gerçek bilginin nesnesi arasında hiçbir engel kalmadığında ulaştığımız gerçeklik. • İdea farkına vardığımız, zihnin en ileri aktivitesi ile bildiğimiz mükemmel, değişmez varlıktır. • İdea’nın bilgisi, tikellerin bilgisini, tikellerden soyutladığımız kavramların bilgisini kapsar.

  15. Bölünmüş ÇİZGİ ANALOJİSİ

  16. MAĞARA ALEGORİSİ

  17. Platona göre nesneler ve bilgi türleri arasında hiyerarşi vardır. Bölünmüş çizgide dikey olarak yol aldığımızda, yükseldikçe hem bilgimiz hem de bildiğimiz nesne gerçekliğe yaklaşır. İdea en yukarıdaki varlık olduğu için, hakikat ancak ideayı kavradığımızda elde edilir İdealar arasında da hiyerarşi vardır; İYİ İDEASI tüm ideaların üzerinde yer alır. İYİ İDEASINI bilmeden diğer idealar arasındaki ilişkiyi bilemeyiz ! İDEALAR VE NESNELAR ARASINDAKİ İLİŞKİ

  18. Platon’a göre ideaların bilgisine üç şekilde ulaşılabileceğini iddia eder: (1) Hatırlama: Zihin, bedenle birleşmeden önce ideaların bilgisine sahipti. (2) Diyalektik: Soyutlama gücüyle nesnelerin özüne dair olan bilgiyi ortaya çıkarabiliriz (3) Arzu, Tutku: Güzel nesnelerden, güzellik kavramına ve en sonunda güzelliğin özü olan güzel ideasına adım adım varabiliriz. İDEALARIN BİLGİSİNE NASIL ULAŞILIR

  19. Platon Görünüş ve Gerçeklik ayrımını yapar Heraklitos’un değişme fikrini Duyulan dünya bağlamında açıklar Parmenides’in varlık vardır iddiasını Düşünülen dünya bağlamında açıklar. Duyulur dünya değişimden etkilenir. Düşünülür dünyada değişim yoktur, İdealar mutlak, değişmez zihin aracılığıyla bulunacak nesnelerdir. ÖZET

  20. Görünüş (Appearance) vs. Gerçeklik (Reality); Görünen Dünya vs. İdealar Dünyası Hayal Etme – İnanç Düşünme – Bilme Episteme, Doxa, Hatırlama (Recollection), Diyalektik Tümel, Tikel, HanGİ KAVRAMLARI İNCELEDİK?

More Related