450 likes | 908 Views
CLP/EU-GHS. Een verdere verdieping op classificatie en indeling. Inhoud. Scope GHS (VN-GHS versus EU-GHS/CLP) Van gevaarsklasse naar indeling Fysisch-chemische gevaren Gezondheid Milieu Het etiket Speciale eisen aan de verpakking. Scope VN-GHS.
E N D
CLP/EU-GHS Een verdere verdieping op classificatie en indeling
Inhoud • Scope GHS (VN-GHS versus EU-GHS/CLP) • Van gevaarsklasse naar indeling • Fysisch-chemische gevaren • Gezondheid • Milieu • Het etiket • Speciale eisen aan de verpakking
Scope VN-GHS • Harmonisatie van indeling op materiële gevaren, gezondheid en milieu • Gericht op levering, gebruik en transport • Wereldwijd dezelfde criteria en testmethoden • Landen/regio’s kunnen binnen VN-GHS kiezen voor bepaalde gevaarscategorieën (building block approach)
CLP/EU-GHS • CLP/EU-GHS richt zich op levering en gebruik (niet op transport) van chemische stoffen en mengsels • CLP/EU-GHS richt zich op fysisch-chemische gevaren, gezondheid en milieu • Voor fysisch-chemische gevaren alle bouwstenen in EU-GHS overgenomen • Voor gezondheid niet alle bouwstenen overgenomen • Voor milieu bouwstenen toegevoegd
Van gevaarsklasse naar indeling • Indeling en etikettering van stoffen, mengsels en ontplofbare voorwerpen in materiële gevaren, gezondheid en milieu • Deze drie soorten gevaren zijn onderverdeeld in gevarenklassen (bijv. ontplofbare stoffen bij materiële gevaren) • Per gevarenklasse zijn weer verschillende gevarencategorieën (weergave voor ernst van gevaar) • Indeling in gevarenklassen aan de hand van criteria • Per categorie zijn pictogram, signaalwoord, gevarenaanduiding (H-zinnen) en voorzorgsmaatregelen (P-zinnen) vastgelegd
Nieuwe elementen • Nieuwe gevarencategorieën en nieuwe criteria voor indeling in gevarencategorieën • Wijzigingen pictogrammen • Nieuw symbool voor andere ernstige effecten (lange termijneffecten) • Uitroepteken vervangt andreaskruis • Symbool voor gassen • Doodshoofd alleen voor acute toxiciteit • Extra: signaalwoorden (“Gevaar” / “Waarschuwing”) • Gevarenaanduidingen, H-zinnen i.p.v R-zinnen • Voorzorgsmaatregelen, P-zinnen i.p.v. S-zinnen • Nieuwe rekenregels voor mengsels (preparaten)
Fysisch-chemische gevaren 16 Gevarenklassen • Ontvlambare gassen • Ontvlambare aërosolen • Ontvlambare vloeistoffen • Ontvlambare vaste stoffen • Zelfontledende stoffen en mengsels • Voor zelfontbranding vatbare vloeistoffen • Voor zelfontbranding vatbare vaste stoffen • Voor zelfverhitting vatbare stoffen en mengsels • Stoffen en mengsels die in contact met water brandbare gassen ontwikkelen • Organische peroxiden • Ontplofbare stoffen • Oxiderende gassen • Oxiderende vloeistoffen • Oxiderende vaste stoffen • Gassen onder druk • Bijtend voor metalen
Categorie overgenomen door EU Categorie niet overgenomen door EU (wel wereldwijd vastgelegd) Fysisch-chemische gevaren
Gezondheid 10 Gevarenklassen • acute toxiciteit • stoffen die voor de huid corrosief en irriterend zijn • stoffen die irriterend en schadelijk zijn voor de ogen • sensibiliserende stoffen voor ademhaling, huid, • geslachtscelmutageniteit • carcinogene stoffen • toxisch voor de voortplanting • Specifieke doelorgaantoxiciteit(STOT) bij eenmalige blootstelling • STOT bij herhaalde blootstelling • Aspiratiegevaar
Categorie overgenomen door EU Categorie niet overgenomen door EU (wel wereldwijd vastgelegd) Gezondheidsgevaren
Milieu 2 Gevarenklassen • Gevaarlijk voor aquatisch milieu • Gevaarlijk voor de ozonlaag
Gevarenklassen milieu Categorie overgenomen door EU Categorie niet overgenomen door EU (wel wereldwijd vastgelegd)
Informatie op het etiket Elementen van etiket (art. 17). • NAW gegevens van leverancier van stof of mengsel • Nominale hoeveelheid van stof of mengsel in aangeboden verpakking • Productidentificaties (naam, identificatienummer) • Gevarenpictogrammen • Signaalwoorden (Gevaar of Waarschuwing) • Gevarenaanduidingen (H-zinnen) • Veiligheidsaanbevelingen (P-zinnen) • Aanvullende informatie • Etiket moet in de officiële taal van het land waar stof/ mengsel in de handel wordt gebracht (meer talen is onder voorwaarden toegestaan) • Speciale voorschriften voor kleine verpakkingen (art. 29)
Gevarenaanduiding: H-zinnen (1) H-zin: zin die behoort bij een gevarenklasse en –categorie en die de aard/intrinsieke gevaarseigenschap van de stof/het mengsel beschrijft
H-zinnen (2) • H 2XX: fysisch-chemische gevaren • H 3XX: gezondheidsgevaren • H 4XX: milieugevaren • EUH: aanvullende zinnen
H-zinnen (3) Voorbeelden: • H272: Kan brand bevorderen; oxiderend • H330: Dodelijk bij inademing • H400: zeer giftig voor in het water levende organismen
Veiligheidsaanbevelingen: P-zinnen (1) • P-zin: schrijft aanbevolen veiligheidsmaatregelen voor om nadeling effecten te voorkomen/minimaliseren
P-zinnen (2) • P 1xx: algemene voorzorgsmaatregelen • P 2XX: preventie • P 3XX: reactie • P 4XX: opslag • P 5XX: verwijdering (1 zin) • Maximaal zes op het etiket
P-zinnen (3) Voorbeelden: • P102: Buiten het bereik van kinderen houden • P273: Voorkom lozing in het milieu • P301: Na inslikken:…. • P410: Tegen zonlicht beschermen • P501: Inhoud/verpakking afvoeren naar…
Etiketteringselementen voor ontvlambare vaste stoffen Indeling categorie 1 categorie 2 GHS - pictogrammen Gevaar Waarschuwing Signaalwoord: H228: H228: Ontvlambare Ontvlambare vaste Gevarenaanduiding vaste stof stof P210 P210 P240 P240 Voorzorgsmaatregelen P241 P241 i.v.m. preventie P280 P280 Voorzorgsmaatregelen P370 + P378 P370 + P378 i.v.m. reactie Voorzorgsmaatregelen i.v.m. opslag Voorzorgsmaatregelen i.v.m. verwijdering Voorbeeld etiketteringselementen • Criteria voor indeling van stoffen en mengsels in categorieën per gevarenklasse in bijlage I
Voorbeeld etiket 1 liter 24
Eisen verpakking Bijlage II: Speciale voorschriften voor de etikettering en verpakking van bepaalde stoffen en mengsels • Deel 1: Speciale voorschriften voor de etikettering van bepaalde ingedeelde stoffen en mengsels; • Deel 2: Voorschriften voor nadere gevarenaanduidingen die op het etiket van bepaalde mengsels moeten worden aangebracht • Deel 3: Speciale voorschriften voor de verpakking kindveilige sluiting en voelbare aanduiding • Deel 4: Speciaal voorschrift voor de etikettering van gewasbeschermingsmiddelen
Deel 1 Specialevoorschriften voor de etikettering van bepaalde ingedeelde stoffen en mengsels Extra toekenning van de volgende EUH-zinnen (onder voorwaarden) • EUH001 – "In droge toestand ontplofbaar" • EUH006 – "Ontplofbaar met en zonder lucht" • EUH014 – "Reageert heftig met water" • EUH018 – "Kan bij gebruik een ontvlambaar/ontplofbaar damp-luchtmengsel vormen" • EUH019 – "Kan ontplofbare peroxiden vormen" • EUH044 – "Ontploffingsgevaar bij verwarming in afgesloten toestand" • EUH029 – "Vormt giftig gas in contact met water" • EUH031 – "Vormt giftig gas in contact met zuren" • EUH032 – "Vormt zeer giftig gas in contact met zuren" • EUH066 – "Herhaalde blootstelling kan een droge of een gebarsten huid veroorzaken" • EUH070 – "Giftig bij oogcontact" • EUH071 – "Bijtend voor de luchtwegen"
Deel 2 Voorschriften voor nadere gevarenaanduidingen voor het etiket van de volgende mengsels: • Loodhoudende mengsels • Mengsels die cyanoacrylaat bevatten • Cement en cementmengsels • Mengsels die isocyanaten bevatten • Mengsels die epoxyverbindingen met een gemiddeld molecuulgewicht van ten hoogste 700 bevatten • Aan het grote publiek verkochte mengsels die actief chloor bevatten • Mengsels die cadmium(legeringen) bevatten en die bestemd zijn om te worden gebruikt voor het lassen en solderen • Niet als sensibiliserend ingedeelde mengsels die tenminste een sensibiliserende stof bevatten • Vloeibare mengsels die gehalogeneerde koolwaterstoffen bevatten • Niet voor het grote publiek bestemde mengsels • Aërosolen
Deel 3 Kindveilige sluiting Verpakkingen van stoffen en mengsels die als volgt zijn ingedeeld moeten een kindveilige sluiting hebben (indien bestemd voor het grote publiek) • Acute toxiciteit categorie 1 t/m 3 • Specifieke doelorgaantoxiciteit (STOT) bij eenmalige blootstelling van categorie 1 • STOT - bij herhaalde blootstelling van categorie 1 • Huidcorrosie van categorie 1 • Stoffen en mengsels die aspiratiegevaar opleveren (onder voorwaarden) • Stoffen en mengsels die ≥ 3% methanol of ≥ 1% dichloormethaan bevatten
Deel 3 Voelbare gevarenaanduiding Verpakkingen van stoffen en mengsels die als volgt zijn ingedeeld moeten een tactiele (voelbare) gevarenaanduiding hebben (indien bestemd voor het grote publiek) • Acute toxiciteit • Huidcorrosie • Mutageniteit in geslachtscellen van categorie 2 • Kankerverwekkendheid van categorie 2 • Voortplantingstoxiciteit van categorie 2 • Sensibilisatie van luchtwegen • Specifieke doelorgaantoxiciteit (STOT) van categorie 1 en 2 • Aspiratiegevaar • Omdat het ontvlambare gassen, vloeistoffen of vaste stoffen van de categorieën 1 en 2 zijn Nvt op aërosolen die alleen maar als "zeer licht ontvlambare aërosol" of "licht ontvlambare aërosol" ingedeeld en geëtiketteerd zijn.
Deel 4 Gewasbeschermingsmiddelen In de etikettering van gewasbeschermingsmiddelen die onder richtlijn 91/414./EG vallen moet de volgende zin worden opgenomen: EUH401 – "Volg de gebruiksaanwijzing om gevaar voor de menselijke gezondheid en het milieu te voorkomen".