620 likes | 797 Views
Szkoła promująca kulturę informacyjną uczniów. Hanna Batorowska. Organizator. Zdjęcia w prezentacji przedstawiają Multimedialne Centrum Informacji ( Mediatekę ) w ZS im. W. Goetla w Suchej Beskidzkiej. Szkoła miejscem szerzenia kultury informacyjnej i wychowania informacyjnego
E N D
Szkoła promująca kulturę informacyjną uczniów Hanna Batorowska Organizator
Zdjęcia w prezentacji przedstawiają Multimedialne Centrum Informacji (Mediatekę) w ZS im. W. Goetla w Suchej Beskidzkiej
Szkoła miejscem szerzenia kultury informacyjnej i wychowania informacyjnego • Tendencje w rozwoju współczesnych bibliotek szkolnych • Warunki szerzenia kultury informacyjnej przez szkołę
Biblioteka jest integralną częścią szkoły „Szkoła bez biblioteki jest jak pałac bez skarbca”
Biblioteka musi być tak zespolona ze szkołą, aby bez niej dydaktyka nie mogła normalnie funkcjonować Jan Kropiwnicki
biblioteka nie może być sprawą wyłącznie bibliotekarzy – musi to być sprawa wszystkich dydaktyków i nadzoru pedagogicznego Jan Kropiwnicki
Na rozwój biblioteki ma wpływ kultura organizacyjna szkoły
oparcie działalności biblioteki na zasadach wypracowanych przez kulturę organizacyjną szkoły
Podstawowe typy kultur organizacyjnych bibliotek szkolnych w Polsce
1. kultura zachowawcza 2. kultura pragmatyczna (profesjonalna, zadaniowa) 3. kultura adaptacji (kulturowego współdziałania) 4. kultura technokratyczna (wirtualna)
Bez względu na typ kultury w ocenie jakości pracy biblioteki szkolnej liczy się: 1. różnorodność i atrakcyjność zbiorów2. metody i formy pracy3. kompetencje bibliotekarza 4. dostęp do technologii informacyjnych5. atmosfera panująca w bibliotece6. współpraca ze środowiskiem
W każdej z wymienionych typów bibliotek szkolnych, którym przypisano charakterystyczny typ kultury organizacyjnej, inne jest podejście do procesu kształtowania kultury informacyjnej uczniów
Podejście stereotypowe (pasywne) • Podejście aktywne • Podejście innowacyjne • Podejście prognostyczne
Opinia studentów Pani Dyrektor pracownicy uczniowie Dystans władzy = kto jest liderem
Dyrekcja : • Podejmuje decyzje konsultując je ze współpracownikami • Wymaga ciągłego doszkalania się • Oczekuje inicjatyw wychodzących ze strony podwładnych • Pracownicy pełnią kilka różnych ról
Stosunek „Wodza” do podwładnych • rządy żelazną ręką Cechy osobowe Dyrektora • jasny umysłu • urzędowy język • upór w dążeniu do zamierzonego celu
Koleżeńskie stosunki • Podział zadań zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami • Wzajemny szacunek • Rozwiązywanie konfliktów poprzez rozmowę • Przychylny stosunek do osób z zewnątrz • Otwartość na inicjatywy lokalne • Miła atmosfera W BIBLIOTECE
Szkoła promując określone wzorce i normy odnoszące się do wychowania informacyjnego, odpowiedzialna jest za wykształcenie u uczniów odpowiednich zachowań informacyjnych. Wyznacza tym samym pewne granice rozwoju kompetencji informacyjnych u uczniów, tworząc wzór ucznia o określonym poziomie kultury informacyjnej.
KULTURA INFORMACYJNA • sposobem życia zbiorowości, • atrybutem człowieka, • połączeniem wiedzy i umiejętności, • zespołem wskaźników lub dyspozycji, 5. formą uświadomienia, 6. sposobem myślenia i działania, 7. sferą działalności człowieka, 8. poziomem rozwoju społeczeństwa informacyjnego.
ogół względnie trwałych dyspozycji do oceniania technologii informacyjnych i emocjonalnego nań reagowaniaoraz trwałych przekonań o naturze i właściwościach tychże technologii, prowadzących do zachowań wobec technologii informacyjnych Tadeusz Piątek Kultura informacyjna
ELEMENTY KULTURY INFORMACYJNEJwedług Waldemara Furmanka i Tadeusza Piątka 1. WIEDZA umożliwiająca zrozumienie zjawisk zachodzących w sferze interakcji systemu: człowiek, technologie informacyjne, informacja. 2. UMIEJĘTNOŚCI INTELEKTUALNE I MANUALNE umożliwiające wykorzystanietechnologii informacyjnych. 3. PRZEKONANIA I MOTYWACJE wobec informacji i TI przejawiające się w zaangażowaniu w problematykę informatyzacji społeczeństwa opartego na wiedzy i osobistej odpowiedzialności za jego skutki.
CZŁOWIEK CHARAKTERYZUJĄCY SIĘ KULTURĄ INFORMACYJNĄ racjonalniekorzysta z informacji i narzędzi informacyjnych, potrafi wykorzystywać je do rozwiązywania problemów, podejmowania decyzji, budowania wiedzy, ma świadomość, że uzyskane dzięki nim wyniki służą nie tylko celom osobistym, lecz mogą być uznane za dobro dla innych.
Kultura informacyjna Sfera aktywności człowieka kształtowana przez jego świadomośćinformacyjną, wartościwspierające potrzebę alfabetyzacji informacyjnej, postawyemitujące zachowania charakterystyczne dla dojrzałych informacyjnie użytkowników, wynikające z oddziaływania na siebie wymienionych komponentów kultury. Zachowania te oceniane sąw procesie tworzenia wiedzy pozytywnie. Hanna Batorowska
To sposób świadomego i aktywnegofunkcjonowania człowieka w infosferze oraz jego konsekwencje Małgorzata Kisilowska Kultura informacji
Kultura informacji Postawa aktywna wiąże się z inicjowaniem działań, współtworzeniem środowiskainformacyjnego
Kultura informacji To sposób radzenia sobie ludzi z otaczającą ich rzeczywistością i wirtualnością
Kultura informacyjna a kultura informacji
SZKOŁA jest MIEJSCEM SZERZENIA KULTURY INFORMACYJNEJI WYCHOWANIA INFORMACYJNEGO UCZNIÓW
Misją biblioteki szkolnej jest1. dostarczanie informacji i pomysłów2. wyposażanie w umiejętności uczenia się przez całe życie3 rozwijanie wyobraźniWytyczne IFLA/UNESCO
GŁÓWNE FUNKCJE WSPÓŁCZESNYCH BIBLIOTEK SZKOLNYCH • informacyjne, kształcące, edukacyjne (biblioteczne) • dydaktyczne (brak edukacji informacyjnej) • wychowawcze, opiekuńcze, teraupetyczne (brak wychowania informacyjnego) • kulturowe, rozrywkowe, rekreacyjne 5. postawotwórcze(rozwój osobowości) Bogumiła Staniów
Funkcje postawotwórcze • radzenie sobie w trudnych sytuacjach • elastyczność 3. przystosowanie się do zmian • nabywanie pewności siebie • łatwość wyrażania własnych opinii i sądów 6. formułowanie nowych pomysłów 7. poszanowanie własności intelektualnej • ochrona własnego zdania • konstruktywna krytyka
PROCES DOJRZEWANIA OSOBOWOŚCI Według Piotra Olesia OSOBOWOŚĆ DOJRZAŁA osobowość osobowość Refleksja Zmiana Stres Wzorce wyzwania Wewnętrzne bogactwo Poczucie szczęścia Wybór celów i dążeń giętkość reagowania Odporność na frustrację Hierarchia wartości Zaangażowanie na rzecz innych Transgresja Szacunek dla innych Odpowiedzialność Autonomia interakcja środowisko środowisko
Kształcenie w zakresie kultury informacyjnej musi być wsparte wychowaniem informacyjnym
Wskaźniki oceny osiągnięć osoby dojrzałej informacyjnie
poszerzanie horyzontów myślenia, • otwartość na nowe idee, • podejmowanie nowych form aktywności, • realizacja wartościowych celów, • podejmowanie decyzji opierających się na jasnych kryteriach, • przezwyciężanie przeszkód, • zdolność do zmiany, • dążenie do celu bez konieczności wsparcia,
zainteresowanie problemami aksjologicznymi -orientacja wartościująca, • podejmowanie zadań służących innym ludziom, • zdolność przedkładania celów społecznych nad indywidualne, • podmiotowe traktowanie ludzi, • respektowanie praw drugiego człowieka, jego godności i wolności, • przeciwstawianie się manipulacji,
gotowość do ponoszenia skutków swoich decyzji i działań, • gotowość podążenia własną drogą, • oparcie życia na wartościach humanistycznych, • zrównoważony rozwój, • gotowość do ryzyka, • nie przypisywanie winy za porażkę innym, • budowanie zdrowych więzi emocjonalnych
Kryteria te można odnaleźć w standardach IL
Dojrzałość informacyjna jest środkiem w dążeniu do osiągnięcia wysokiego stopnia przystosowania społecznego
Edukacja informacyjna nie przygotuje dojrzałego informacyjnie człowieka. Edukacja informacyjna musi być wsparta w szkole przez wychowanie informacyjne.
Główne funkcje teleologii wychowania informacyjnego wychowanie do informacji wychowanie poprzez informację
rozwój pełni człowieczeństwa w każdym człowieku, • wspomaganie rozwoju człowieczeństwa w procesach wykorzystywania wyników informatyki, • współudział w usprawnieniu intelektualnym, praktycznym i moralnym człowieka, • wspomaganie w samodzielnym jego rozwoju zgodnym z ogólnoludzkim systemem wartości Waldemar Furmanek
wychowanie do różnic kulturowych i rozwoju kompetencji międzykulturowych, • kształtowanie umiejętności krytycznego przyjmowania informacji, opiniowania, wybierania treści wartościowych, zauważania granic między przekazem a manipulacją, dobrem a złem, prawdą a fałszem, propagowania społeczeństwa informacyjnego dla wszystkich, Rola wychowania informacyjnego
Rola wychowania informacyjnego • kształtowanie poszanowania dla godności osoby ludzkiej poprzez • rozwijanie umiejętności rozróżniania realności osoby i jej wizerunku, • uwrażliwianie na efekty i konsekwencje „medializacji rzeczywistości”, w tym medializacjiosobowości,
Rola wychowania informacyjnego • zdobywanie umiejętności pozyskiwania i wdrażania wiedzy dla społeczności lokalnej, mikrostruktur lokalnych, • kształtowaniu umiejętności korzystania ze współczesnych technologii informacyjno-komunikacyjnych z uwzględnieniem różnych poziomów kompetencji informacyjnych poszczególnych grup wiekowych i społecznych. S. Jaskuła, L. Korporowicz
Rola wychowania informacyjnego w procesie socjalizacji informacyjnej: przeciwdziałanie zagrożeniom realnego funkcjonowania w społeczeństwie informacyjnym
Uświadomienie przeciwstawnych stron zjawisk występującychw społeczeństwie informacyjnym