380 likes | 537 Views
Ethiek. Waarden & normen kritisch bekeken. Welkom!. Huishoudelijke mededelingen. 19 en 26 feb vakantie!! 5 Maart: Peter Singer Essay p. 112 Max. 1000 woorden met centrale ethische vraag. Laat mij voor 25 maart via info@studiosocrates weten of je een essay wilt schrijven.
E N D
Ethiek Waarden & normen kritisch bekeken Welkom!
Huishoudelijke mededelingen • 19 en 26 feb vakantie!! • 5 Maart: Peter Singer Essay • p. 112 • Max. 1000 woorden met centrale ethische vraag. • Laat mij voor 25 maart via info@studiosocrates weten of je een essay wilt schrijven. • Vermeld naam + geboortedatum!!
Terugblik • Wat weten jullie nog van vorige keer? • Vragen??? ‘Een antwoord is altijd een stukje van de weg die achter je ligt. Alleen een vraag kan je verder brengen.’ Jostein Gaarder
Deugdethiek van Alasdair MacIntyre • Kritiek op het huidige ethische denken • Verlangen naar de deugdethiek van Aristoteles • De nieuwe deugdethiek van MacIntyre • Discussie & vragen
Deugdthiek: Alasdair MacIntyre (1929) 1981. After Virtue 1988. Whose Justice? Which Rationality? 1990. Three Rival Versions of Moral Enquiry.
After Virtue Gedachte-experiment: • Natuurwetenschap wordt vernietigd • Nieuwe generatie probeert kennis te herstellen • Geen context van woorden als ‘neuronen’ en ‘atomen’ . • Wetenschappelijke taal in onophefbare wanorde.
Huidige moraal: zonder context, betekenisloos
Wat betekenen deze begrippen zonder context? Waarden Deugden Nut Vriendschap
Kritiek op het huidige ethische denken God is dood! Nietzsche 1844-1900
Liberalisme = wil tot macht Het ongebonden mateloze zelf
Moderne ethiek: regels voor moraal Regels zonder waarden
Liberalisme: RECHT boven GOED Masker voor eigen belang
Gevolgdenken Geen ruimte voor: • Commitment • Diepe menselijke motieven
Plichtsethiek Houdt geen rekening : • met menselijke verlangens • het irrationele
Geen gedeelde waarden: emotivisme Goed en kwaad zijn slechts emoties
Geen gedeelde waarden: subjectivisme Goed en fout zijn subjectief Rechten vrouwen Rechten ongeboren kinderen
Huidige ethiek is fragmentarisch Een handeling staat los van zijn betekenis: het verhaal & de sociale rollen
Kritiek op het huidige ethische denken • Mist waarden • Emotie-moraal • Subjectivistisch • Fragmentatie i.p.v. eenheid
Verlangen naar de deugdethiek van Aristoteles Deugdethiek heeft oog voor de mens • Waarden (Wat is het goede leven?) • Traditie & gebruik • Relaties/ sociale rollen • Eenheid van het leven
Aristoteles (384-322 voor Christus) http://www.youtube.com/watch?v=hRx7fdbxNPI
Eudaimonia (Grieks) • Geluk(t) • Welvaart • Menselijke bloei • Goede geest
Wanneer ben je gelukt? Menselijke essentie = verstand Deugd = juiste midden kiezen
Waarden in de deugdethiek Word wie je bent! Vervul je rol!
Algemene waardevolle deugden Loyaliteit Moed Compassie Redelijkheid Zelfcontrole Bedachtzaamheid Beleefdheid Dienstbaarheid
Oefening in excellentie • Bepaal een kwaliteit • Herinner een handeling bij deze kwaliteit • Wat maakte deze handeling goed of slecht? • Wat is het teveel van deze kwaliteit? • Wat is het te weinig van deze kwaliteit? • Formuleer een algemene leidraad • Wie ben je als je excellent bent?
Aristoteles wankele fundament De mens moet zijn natuurlijke doel nastreven. Een excellent rationeel handelend wezen zijn.
De nieuwe deugdethiek van MacIntyre Gemeenschapscontext Deugd heeft erkenning nodig van sociale orde. Waarden zijn ingebed in sociale orde.
Deugdethiek en traditie Opvoeding en traditie vormen je karakter. Wat deugdzaam is hangt af van je situatie. Een rol vervul je binnen een gemeenschap.
Word wie je bent! Traditie - Traditionele identiteit. • Rol in een samenleving. • Geërfd verleden. • Speelruimte binnen traditie
Doelen van deugden • Waardevol handelen • Voltooiing persoonlijke queeste • Bouwen aan gezamenlijk narratief
Wat is goed voor de gemeenschap? Liberalisme: wat koop ik ervoor? MacIntyre: wat zijn onze culturele waarden?
Burgers als consumenten… Kan dat wel in een democratie?
Het utilisme is juist! Maar wat betekent dat in de complexiteit van de moderne werkelijkheid? College 4: Peter Singer
Ethiek Waarden & normen kritisch bekeken Tot ziens!