1.51k likes | 1.62k Views
Bijbel Baptist Kerk Advanced Bijbel Instituut Module 9 Les 3. Samengesteld door R. Patton. I Korintiers. Paulus ben skrifi toe brifi gi toe kerki nomo- Tessalonika & Korintiers Som soema denki dati a ben skrifi 4 brifi srefi, ma Gado ben kibri toe gi wi
E N D
Bijbel Baptist KerkAdvanced Bijbel InstituutModule 9 Les 3 Samengesteld door R. Patton Les 3 - I Korintiers
I Korintiers • Paulus ben skrifi toe brifi gi toe kerki nomo- Tessalonika & Korintiers • Som soema denki dati a ben skrifi 4 brifi srefi, ma Gado ben kibri toe gi wi • A ben skrifi na mindri foe da 3de zendingsreis foe Paulus Les 3 - I Korintiers
Da kerki foe Korinte ben abi foeroe problemen • Falsi leri abra dopoe • Dem ben prodo abra libisoema koni • Dem ben abi skin-fasi • Dem ben kori demsrefi • Dem ben pori dem skin Les 3 - I Korintiers
Dem problemen foe da kerki na Korinte • Bigi fasi • Loekoe doro da finga na hoeroedoe • Kroetoe bribiwan na lanti • Dem no froestan da waarheid foe trow • Dem misbruiki da fri na ini Kristus Les 3 - I Korintiers
Dem problemen foe da kerki na ini Korinte • Dem no weri krosi wan boen fasi na ini da kerki • Dem misbruiki avondmaal • Dem pori dem presenti foe da Santa Jeje – spesroetoe tongo • Dem no froestan da opo baka foe Jezus • Dem no ben gi ofrandi na da juisti fasi Les 3 - I Korintiers
Achtergron – Tori 18 • Paulus nanga Silas ben bigin da di foe toe zendings reis • Na ini Galatie, dem ben kisi Timoteus • Na Troas, dem ben kisi wan dren foe go na Macedonia • Dem ben go na Tessalonika, Berea, Athene, en te foe kaba, Korinte Les 3 - I Korintiers
Achtergron – Tori 18 • Paulus miti Aquilla & Priscilla • Crispus da hedeman foe da Djoe kerki drai hem libi, nanga foeroe trawan • Paulus ben tan 18 moen drape • Apollos ben kom leki voorganger Les 3 - I Korintiers
Achtergron • Moro lati, Paulus ben go na Efeze 3 jari langa • Na da tem disi a ben de, wan groepoe foe Korinte ben kom op bezoek • Paulus ben skrifi da brifi disi Les 3 - I Korintiers
Korinte • Population: 600.000-700.000 • Aanbegi Aphrodite – wan fisti sortoe lostoe Les 3 - I Korintiers
I Kor. 1:1-3 • 1. Paulus, disi ben kisi da kari foe de wan apostel foe Jezus Kristus nanga da wani foe Gado, nanga Sostenes, wi brada: • Paulus no ben kisi da wroko foe apostel nanga hem wani, ma da wani foe Gado srefi • Kande da Sostenes disi de da srefi hedeman baka Crispus disi dem Djoe ben fon na fesi foe Gallio Les 3 - I Korintiers
I Kor. 1:1-3 • 2. Gi da kerki foe Gado disi de na Korinte, na dem soema disi ben kom santa na ini Kristus Jezus, disi dem kari dem santawan, nanga ala soema na ibri presi disi kari na tapoe da nem foe Jezus Kristus wi Masra, da Masra foe wi nanga dem: • Santawan = ibri bribiwan • Wi kom santa bikasi wi de na ini Kristus Jezus. Wi de seti aparti • Disi de gi ibri soema na ibri presi = joe nanga mi Les 3 - I Korintiers
I Kor. 1:1-3 • 3. Gnade de nanga oenoe, nanga vrede foe Gado wi Tata, en foe wi Masra Jezus Kristus. • Fosi da blesi & krakti (gnade) foe Gado, dan wi kan abi vrede nanga Hem toe • Dus Gado miti ibri nowtoe disi wi abi, efoe wi kom na Hem Les 3 - I Korintiers
I Kor. 1:4-7 • 4. Mi gi mi Gado grantangi alatem bikasi foe oenoe, foe da gnade foe Gado disi Jezus Kristus ben gi oen; 5. Di oen kisi goedoe na ini alasani doro Hem, na ini alasani foe taki efoe foe sabi; 6. So leki da getuigi abra Kristus ben hori faste na oen ini, 7. So dati oen no ben de na baka na iniwan foe dem gnade presenti; en oen ben wakti foe da kom baka foe wi Masra Jezus Kristus. Les 3 - I Korintiers
Jezus kom baka • Kom baka dja de apokalupsis – fa A sa sori Hemsrefi na fesi foe heri grontapoe • So wi moesoe hori doro en libi rustig libi te leki A sori Hemsrefi baka • Paulus lobi gi wan toto: • A prijse pe a de mogelijk • A gi wan toto dati alasani sa kom boen moro lati Les 3 - I Korintiers
I Kor. 1:4-7 • Dem ben abi ala dem presenti, ma fa dem ben wroko nanga dem • Foe abi presenti no wani taki dati joe de geestelijk bezig – dem ben de vleselijk! • Dem sabi, dem taki, ma dem no doe da waarheid! • Som soema denki dati efoe dem abi dem “wondroewroko presenti” dan dem de moro geestelijk en doe moro foe Gado. Ma a no de troe alatem. • Loekoe na da Soema disi gi da presenti… Les 3 - I Korintiers
Joe no man lasi baka • I Kor. 1:8. A sa hori oen faste toe te leki da kaba foe alasani; so dati oen sa de sondro foutoe na da dei foe wi Masra Jezus Kristus. 9. Gado de getrouw, disi ben kari oen na ini gemeenschap foe Hem Manpikin Jezus Kristus wi Masra. • Gadohori wi faste te leki da kaba – opname foe da kerki • Gado sa poti wi na Hem fesi sondro foutoe – a no de sondro sondoe, ma sondro sani soema kan kroetoe wi… • Gado de getrouw, alwasi wi no de getrouw! Les 3 - I Korintiers
Gado de getrouw… • Foe kibri Hem pipel: Ps. 89:21-25 • Foe jepi wi na ini tesi: I Kor. 10:13 • Foe hori wi bribiwan doro Hem verloesoe: I Tess. 5:23-24; II Tess. 3:3 Les 3 - I Korintiers
Gado de getrouw • Foe strafoe Hem pikin: Ps. 119:75; Heb. 12:6 • Foe krini wi foe sondoe: I Jn. 1:9 • Foe jere dem begi foe wi: Ps. 143:1 Les 3 - I Korintiers
A kari wi na ini gemeenschap • Wi abi gemeenschap nanga wisrefi, ma ook toe nanga Jezus Kristus • Ibri troe kerki de da gemeenschap foe da skin foe Kristus • En te foe kaba, wi abi gemeenschap nanga ibri tra bribiwan na grontapoe Les 3 - I Korintiers
Gado no lobi prati na ini da gemeente • I Kor. 1:10. Now mi begi oen, brada, na da nem foe wi Masra Jezus Kristus, dati oen alamala sa taki da srefi sani, en dati prati no sa de na oen mindri; ma dati oen sa kom na wan makandra nanga da srefi prakseri nanga da srefi kroetoe. 11. Bikasi dem soema foe da oso foe Chloë ben taigi mi abra oen, mi brada, dati stree de na oen mindri. Les 3 - I Korintiers
Gado no lobi prati na ini da gemeente • Prati = schisma – wan takroe prati • Gado wani eenheid na ini da gemeente • A ben wani dem foe sabi da srefi prakseri nanga da srefi kroetoe • Meki wi bouw tapoe da Jeje foe Gado foe gi wi dem srefi fasi foe koti kroetoe. Les 3 - I Korintiers
Da kerki ben prati na 4 groepoe op basis foe soema de da juisti leider Paulus Petrus Apollos Kristus 12. Now mi taki disi: Ibriwan foe oen taki:Mi de foe Paulus! Efoe mi de foe Apollos! Efoe mi de foe Kefas! Efoe mi de foe Kristus! Les 3 - I Korintiers
Paulus no soekoe positie • 13. Kristus de prati pisi-pisi? Dem ben kruisi Paulus foe oen ede? Efoe oen ben teki dopoe na ini da nem foe Paulus? 14. Mi gi Gado grantangi dati mi no ben dopoe no wan foe oenoe, boiti Crispus nanga Gajus; 15. So dati no wan soema sa taki dati mi ben dopoe na ini mi egi nem. 16. En mi ben dopoe da famiri foe Stefanus toe; moro fara, mi no sabi efoe mi ben dopoe iniwan trawan. Les 3 - I Korintiers
Da troe leider de Kristus • Kristus de da hede foe da kerki • Wi no moesoe prati na ini groepoe so wan fasi dati wi prati da skin foe Kristus Les 3 - I Korintiers
Dopoe no de verloesoe! • I Kor. 1:17. Bikasi Kristus no ben seni mi kom foe dopoe, ma foe preiki da boen njoensoe; no nanga koni foe woortoe; noso mi sa meki da kruisi foe Kristus tron wan soso sani. • A no de wroko, ma bribi tapoe Kristus • Efoe a de wroko (leki dopoe), dan da kruisi tron wan soso sani Les 3 - I Korintiers
Libisoema koni & Gado koni • I Kor. 1:18. Bikasi foe preiki da kruisi de wan lausani gi dem soema disi de lasi; ma gi wi disi ben verloesoe, a de da krakti foe Gado. 19. Bikasi a de skrifi taki: Mi sa figi da sabi foe dem sabiman poeroe, en Mi sa meki da koni foe dem koniman tron noti. 20. Pe da sabiman de? Pe da meester foe wet de? Pe da takiman foe disi grontapoe de? Gado no ben meki da sabi foe da grontapoe disi tron wan dom sani? Les 3 - I Korintiers
Da kruisi sori wi wanlo sani • Da kruisi sori wi dati wi de lasi sondari • Da kruisi sori wi fa Gado lobi wi so tee • Disi de agensi da koni foe libisoema; no wan foe dem ben sa prakseri so wan fasi foe verloesoe libisoema • En Gado wroko doro preiki – efoe joe bribi, dan joe feni verloesoe Les 3 - I Korintiers
Kristus – da sabi foe Gado • I Kor. 1:20. Pe da sabiman de? Pe da meester foe wet de? Pe da takiman foe disi grontapoe de? Gado no ben meki da sabi foe da grontapoe disi tron wan dom sani? 21. Bikasi nanga da koni foe Gado, di grontapoe nanga hem koni no ben sabi Gado, Gado ben prisiri nanga da soso-fasi foe preiki foe verloesoe dem soema disi de bribi Les 3 - I Korintiers
Kristus – da sabi foe Gado • I Kor. 1:22. Bikasi dem Djoe wani wan marki, en dem Grieki soekoe sabi; 23. Ma wi preiki Kristus disi ben kruisi; nanga disi, dem Djoe naki dem foetoe fadon, en dem Grieki feni disi wan soso sani; 24. Ma gi dem disi Gado kari, dem Djoe soema nanga so srefi dem Grieki soema, Kristus de da krakti foe Gado nanga da sabi foe Gado. • A moesoe de da Jeje foe Gado disi kari na da hati foe libisoema foe teki da woortoe Les 3 - I Korintiers
Dem swaki sani foe grontapoe tron da krakti foe Gado • I Kor. 1:25. Bikasi da soso-fasi foe Gado de koni moro leki libisoema; en da swaki-fasi foe Gado de tranga moro leki libisoema. 26. Bikasi oen kan si fa Gado ben kari oen, brada; fa A no ben kari foeroe sabiman na libisoema fasi, no foeroe makti man, no foeroe fesiman; • Gado ben wroko doro wan eenvoudig boskopoe disi de tranga moro leki libisoema koni Les 3 - I Korintiers
Dem swaki sani foe grontapoe tron da krakti foe Gado • I Kor. 1:27. Ma Gado ben verkisi dem soso sani foe grontapoe foe dangra dem sabiman; en Gado ben verkisi dem swaki sani foe grontapoe foe dangra dem sani disi de makti; Les 3 - I Korintiers
Gado poti wi na ini Kristus • I Kor. 1:28. En Gado ben verkisi dem lagi sani foe grontapoe, nanga dem veragti sani, ja, nanga dem sani disi no de noti, foe meki dem sani disi de kaba moesoe tron noti; 29. So dati no wan libisoema sa prodo na Hem fesi. • Dem bigi sani foe grontapoe sa opo da skin-fasi; ma dem lagi sani foe gron-tapoe opo da krakti foe Gado Les 3 - I Korintiers
Dem veragti sani • Wan tiki wini Egypti • Wan tiki opo da Redi Zee en tapoe hem, en tjari watra komopo foe wan ston • Wan kopro sneki genees soema • Wan pikin groepoe fisiman en tra lagi soema drai grontapoe ondrosei go na loktoe Les 3 - I Korintiers
Gado poti wi na ini Kristus • I Kor. 1:30. Ma foe Hem, oen de na ini Kristus Jezus, disi Gado ben meki tron sabi nanga gerechtigheid nanga santa-fasi nanga verloesoe gi wi; 31. So dati, so leki a de skrifi kaba taki: Da soema disi prodo, meki hem prodo na ini Masra. Les 3 - I Korintiers
Gado poti wi na ini Kristus • Wi no poti wisrefi drape, ma Gado doe so • Kristus de • Sabi, even da… • Gerechtigheid • Santa fasi • Verloesoe • Soema wi moesoe prodo na ini? Na ini Masra Jezus Kristus! Les 3 - I Korintiers
Jezus Kristus de wi • Gerechigheid – na presi foe wi egi wroko, disi de leki fisti krosi, da gerechtigheid foe Kristus • Santa-fasi – seti aparti foe sondoe, fisti fasi, pori foe grontapoe • Verloesoe – Jezus Kristus ben bai wi fri nanga Hem broedoe Les 3 - I Korintiers
Paulus no gebruiki libisoema koni • I Kor. 2:1. En brada, di mi ben kom na oen, mi no ben kom nanga boen bigi woortoe foe taki efoe sabi, di mi ben taigi oen da getuigi foe Gado. 2. Bikasi mi ben meki wan besroiti kaba foe mi no sa sabi noti na oen mindri boiti Jezus Kristus, Hem disi dem ben kruisi. 3. En mi ben de nanga oen na ini swaki-fasi nanga frede en nanga foeroe beifi. 4. En mi taki nanga mi preiki no ben de nanga switi woortoe foe libisoema sabi, ma foe sori da Jeje nanga krakti; 5. Foe oen bribi no sa tan na ini da sabi foe libisoema, ma na ini da krakti foe Gado. Les 3 - I Korintiers
Paulus fasi foe wroko • Paulus ben abi bigi skoro papiera • Paulus ben abi bigi libisoema koni • Paulus taki: Mi sa wroko soso nanga da koni foe Gado nomo • A sori hemsrefi na ini da preiki foe da kruisi! • Disi de Gado krakti, en no libisoema krakti • Da boskopoe disi nomo kan sari foe verloesoe soema Les 3 - I Korintiers
Da kruisi sori • Fa wi libisoema pori te wi wani kiri da Gado disi ben meki da heelal – efoe foe jagi hem poeroe foe wi libi. • Ma na ini lobi, Gado ben meki wi ogridoe tron wan ofrandi foe sondoe • Dan fa wi kan tai wisrefi nanga da grontapoe disi ben kruisi Jezus Kristus? Les 3 - I Korintiers
Libisoema koni no de noti • I Kor. 2:6. Tokoe, wi taki da sabi disi na mindri foe dem soema disi de volmaakt kaba; tokoe no da sabi foe disi grontapoe, efoe foe dem fesiman foe disi grontapoe, disi sa tron noti; 7. Ma wi taki da sabi foe Gado na ini wan kibri-tori, da kibri-sabi disi Gado ben besroiti kaba foe wi glori ede fosi grontapoe ben meki; 8. Disi no wan foe dem fesiman foe disi grontapoe ben sabi; bikasi efoe dem ben sabi dati, dem no ben sa kruisi da Masra foe glori. • Libisoema koni ben kruisi da Masra foe glori na presi foe aanbegi Hem! Les 3 - I Korintiers
San Gado wani gi wi… • I Kor. 2:9. Ma so leki a de skrifi taki: Ai no ben si, en jesi no ben jere, en noiti a ben go na ini da hati foe libisoema, san disi Gado ben meki klari kaba gi dem soema disi lobi Hem. 10. Ma Gado ben sori dem na wi nanga Hem Jeje, bikasi da Jeje soekoe alasani, ja, dem dipi sani foe Gado. • Gado wani doe bijzonder sani gi wi • Dem sani wi no kisi doro wi egi froestan – ma doro da Jeje foe Gado Les 3 - I Korintiers
Wi moesoe kom volmaakt • Gado abi dipi sani foe wi kan leri doro Hem jeje. Grontapoe noiti sa leri dem. • Dem OT santawan no ben sabi foeroe foe dem sani – ma dem de foe wi kom froestan now Les 3 - I Korintiers
Wi abi da Jeje foe Gado… • I Kor. 2:11. Bikasi soema sabi dem sani foe wan libisoema, boiti da jeje foe da soema disi de na hem ini? So srefi, no wan libisoema sabi dem sani foe Gado, boiti da Jeje foe Gado. 12. Now wi no ben kisi da jeje foe grontapoe, ma da Jeje disi de foe Gado, foe wi kan sabi dem sani disi Gado de gi wi na wan fri-fasi. 13. Wi taki abra dem sani disi toe, no na ini dem woortoe disi libisoema sabi de leri, ma disi da Santa Jeje de leri; en wi loekoe na jeje sani nanga da jeje. • Wi ben kisi da Jeje foe Gado so dati wi kan froestan dem sani foe Gado Les 3 - I Korintiers
Lobiwan, meki wi aksi da Santa Jeje foe jepi wi • Gado gi wi da Santa Jeje foe jepi wi froestan dem sani foe Gado • Ma foeroe leisi, wi poti vertrouw tapoe wi egi koni nanga wi egi prakseri. Meki wi aksi da Santa Jeje srefi foe opo wi froestan en sori wi da waarheid • Paulus bribi dati ibri woortoe komopo foe Gado Les 3 - I Korintiers
Gado ben meki libisoema • Adam fosi a fadon: • Jeje – contact nanga Gado, basi • Sieli – prakseri, emotie, wil • Skin – lichaam • Adam di a ben fadon • Sieli – tron basi now • Skin – pori saf’safri • Jeje – a fadon, no functie moro Les 3 - I Korintiers
Fa libisoema de now • Dem emotie de zeer belangrijk • Ibri sondoe klop nanga emotie – en a poti wisrefi na fesi • Drie sortoe libisoema de • Da natuurlijk man • Da geestelijk man • Da vleselijk man Les 3 - I Korintiers
Da natuurlijke man • A kan de wan boen soema, so langa dati hem egi wani kom na fesi • A kan leri dati foe libi wan rustig, eerlijk libi de moro boen gi hem • Som leisi a prisiri foe jepi trawan • Som go na fisti libi • Ma ala toe de lasiwan… a moesoe gebore njoen baka Les 3 - I Korintiers
Da vleselijk man • A gebore njoen baka, ma a libi volgens da sieli leki basi. A no meki da Jeje tron basi • A kan gro, ma a no gro leki fa a moesoe gro leki wan Kristen • A de switi te leki wan sani pasa disi a no lobi, en dan stree de kom, djaroesoe, prati, Les 3 - I Korintiers
Da Jeje man • A waka wan tra fasi bikasi da Jeje foe Gado tiri hem. A libi foe gi Gado glori. • A libi nanga tra prioriteiten • Joe moesoe gi joe wani 100% na Gado foe gi Gado prisiri Les 3 - I Korintiers
Joe moesoe abi da Jeje foe froestan dem sani foe da Jeje… • I Kor. 2:14. Ma da soema sondro da Jeje no kan kisi dem sani foe da Jeje foe Gado, bikasi dem de dom sani gi hem, en a no man sabi dem, bikasi joe moesoe sabi dem sani nanga da Jeje. 15. Ma da soema nanga da Jeje kan kroetoe alasani; tokoe, no wan libisoema de kroetoe hem. 16. Bikasi soema sabi da prakseri foe Masra, foe a kan leri Hem? Ma wi abi da prakseri foe Kristus. • Sondro da Jeje joe no man froestan sani foe da Jeje • Wi abi da prakseri foe Kristus srefi! Les 3 - I Korintiers