170 likes | 305 Views
LEREN VOOR DUURZAME ONTWIKKELING. 14 maart 2008. Rietje van Dam-Mieras / Universiteit Leiden OUNL, RCE Rhine-Meuse, UNU-IAS. Duurzame ontwikkeling.
E N D
LEREN VOOR DUURZAME ONTWIKKELING 14 maart 2008 Rietje van Dam-Mieras / Universiteit Leiden OUNL, RCE Rhine-Meuse, UNU-IAS
Duurzame ontwikkeling • Een sociaal veranderproces waarin we leren hoe we op aarde samen kunnen leven in vrede, waardigheid en wederzijds respect zonder onze planeet onherstelbaar te beschadigen door onze productie- en consumptiepatronen • Wat duurzame ontwikkeling concreet inhoudt hangt af van de plaats op aarde
Mondisalisering • Een proces gestimuleerd door technologische ontwikkelingen op het gebied van het transport van mensen, goederen en informatie en door de liberalisatie van de wereldhandel
Mondialisering en ICT • Geografisch spreiden van menselijke activiteiten veelal gericht op waardetoevoeging langs productieketens met consequenties voor werkgelegenheid, milieu, kennisontwikkeling en kennisvalorisatie, maar nog nauwelijks voor onderwijs
Consequenties van mondialisering • Bestaande verschillen in welvaart èn het verzet daartegen wordt scherper • Het risico van vermeend ‘Westers imperialisme’ en ‘culturele kolonialisering’ • Er is een nieuw systeem van ‘checks and balances’ tussen publiek, privaat en ‘civil society’ nodig
Cultuur • Cultuur is een historisch en geografisch bepaalde manier van samen leven die zich voortdurend verder ontwikkelt • Cultuur draagt bij aan het gevoel van eigenwaarde van individu en samenleving • Culturele diversiteit kan een bron van inspiratie voor duurzame ontwikkeling zijn
Verschillende kennispraktijken • Traditionele kennissystemen: al doende ontwikkeld en eigendom van een gemeenschap • Kennissystemen in geïndustrialiseerde samenlevingen: disciplinair ontwikkeld publiek en privaat eigendom, gecodificeerd en ‘in het hoofd van mensen’
Europese kennissystemen • Klassieke Griekse natuurfilosofie: de wereld om je heen begrijpen, substantiële en instrumentele rationaliteit • De verlichting: wetenschappelijke methode, disciplinaire benadering, geverifieerde waarheid, QC door ‘peers’, economie als een discipline, STE complex als drijvende kracht voor economie
Samen leren op wereldschaal • Brundtland, Rio de Janeiro en Johannesburg • Nationale duurzaamheidsstrategieën • MDG’s, UN DESD • UNU mondiaal netwerk van RCE’s
Onderwijs • En geïnstitutionaliseerd proces gericht op het realiseren van gedefinieerde einddoelen voor gespecificeerde groepen • Een infrastructuur die het leerproces van individuen ondersteunt en ze voorbereidt op functioneren op de arbeidsmarkt en in de samenleving
Leren • Het resultaat van de voortdurende interactie tussen een individu of groep en de fysieke en sociale omgeving • Leren is een proces dat een leven lang door gaat en zich afspeelt in formele, niet-formele en informele leeromgevingen • 5-10% LLL gebeurt in formele leeromgeving
Leren voor duurzame ontwikkeling • De fysieke en sociale omgeving en de daarin optredende veranderingen begrijpen • Evenwicht tussen substantiële en instrumentele rationaliteit • Terug naar scolè: vrije ruimte creëren om samen te denken over authentieke waarden en principes
Leren, cultuur en duurzame ontwikkeling • Op wereldwijde schaal samen leren vanuit de eigen cultuur: functionele koppeling van mondiaal en regionaal • Earth Charter
Uitdagingen op verschillende niveau’s • Regionaal: innovatie, regionale ontwikkeling, lokale netwerken, ICT, LLL • Europa: innovatie, Europese ontwikkeling, Lissabon ambities en Bologna proces, ICT, LLL • Mondiaal: onderwijs als mensenrecht en publiek goed, systemen die passen bij de cultuur, internationale samenwerking, ICT, LLL
Duurzame ontwikkeling en de innovatie van onderwijs • Samen leren en werken in authentieke, open, geografisch gespreide leeromgevingen • Multi-, inter- en transdisciplinariteit • Interculturele dialoog, fysieke en virtuele mobiliteit
Leren voor wereldburgers • Een proces dat een leven lang doorgaat in zeer veel verschillende open en betekenisvolle leeromgevingen • Doceren en leren zijn actief teamwork waarbij individuele talenten en creativiteit tot hun recht komen, het gebruik van ICT actief wordt geëxploreerd en door een ieder verantwoording wordt afgelegd
One planet • Am ersten Tag deutete jeder auf sein Land. Am dritten oder vierten Tag zeigte jeder auf seinen Kontinent. Ab dem fünften Tag achteten wir auch nicht mehr auf die Kontinente. Wir sahen nur noch die Erde als den einen, ganzen Planeten. • Sultan Ben Salman Al Saud, Saudi-Arabien in: Der Heimat-Planet, K.W. Kelley ed., Zweitausendeins, Frankfurt am Main