180 likes | 1.69k Views
1. unitatea:. ZENBAKI OSOAK, ZENBAKI ARRUNTAK, MULTIPLOAK ETA ZATITZAILEAK. ZENBAKIAK. OSOAK. ARRUNTAK. PROPIETATEAK. PROPIETATEAK. MULTIPLOAK ETA ZATITZAILEAK. ZENBAKI LEHENAK ETA KONPOSATUAK. FAKTORETAN DESKONPOSATZEA. ZATIGARRITASUNA. KONTZEPTUEN MAPA. AURRETIKO EZAGUTZAK.
E N D
1. unitatea: ZENBAKI OSOAK, ZENBAKI ARRUNTAK, MULTIPLOAK ETA ZATITZAILEAK
ZENBAKIAK OSOAK ARRUNTAK PROPIETATEAK PROPIETATEAK MULTIPLOAK ETA ZATITZAILEAK ZENBAKI LEHENAK ETA KONPOSATUAK FAKTORETAN DESKONPOSATZEA ZATIGARRITASUNA KONTZEPTUEN MAPA
AURRETIKO EZAGUTZAK • Berrikusi aurretiko ezagutza hauek • ZENBAKI OSOEN ARTEKO ERAGIKETAK • PARENTESIAK DITUZTEN ERAGIKETAK • BERREKETAK
Zenbaki osoen multzoa Z baten bidez adierazten da, eta zenbaki positiboak, negatiboak eta zero zenbakia barne hartzen ditu. Adierazpen grafikoa: ZENBAKI OSOAK
Zenbaki naturalen multzoa hauek osatzen dute: N = {0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10,…} Eta zenbatzeko balio dute. Adierazpen grafikoa: ZENBAKI ARRUNTAK
Zenbakibatabestezenbakibaten bmultiploa da, zenbakihorib bestezenbakibatezc biderkatzearenemaitzabada. Esaterako: 15 3ren multiploa da 15 = 3 x 5 delako MULTIPLOAK
ZATITZAILEAK • Zenbakibatbbeste baten azatitzailea dazatiketarenemaitzazehatzadenean, hau da, hondarrikezduenean. Esaterako: 6 18ren zatitzailea da 18 : 6 = 3 delako.
Zenbakikonposatubat da bereburuaz, 1ez eta bestezenbakibatzuezzatidaitekeena. Esaterako: 14 zenbakia 1ez, 2z, 7z eta 14z zatidaitekeemaitzazehatzaizanda; beraz, zenbakikonposatua da. Zenbakilehena da bereburuazedo 1ez bakarrikzatidaitekeena. Esaterako: 13 zenbakia 1ez edo 13z bakarrikzatidaitekeemaitzazehatzaizanda; beraz, zenbakilehena da. ZENBAKI KONPOSATUAK ETA LEHENAK
FAKTORETAN DESKONPOSATZEA:zatitzailelehenenarteanzatiketakegingodituguetengabezatidura 1 izan arte. Esaterako: 432 = 24 · 33 FAKTORIZAZIOA
Z.K.H. eta M.K.T. • Bi zenbakiedogehiagorenzatitzailekomunetakohandiena(Z.K.H.) da zenbakiguztiakzehazkizatitzendituenzenbakirikhandiena. Nola? • Deskonposatuzenbakiakfaktorelehenetan. • Hartuberretzaileriktxikienadutenfaktorekomunak. • Zenbakibatbeste baten zatitzaileabada, orduahoriizango da z.k.h. • Multiplokomunetakotxikiena(M.K.T.) zenbaitzenbakirenmultiplokomunenarteantxikiena da, zero izan ezik. Nola? • Deskonposatuzenbakiakfaktorelehenetan • Hartuberretzailerikhandienadutenfaktorekomunak eta ez-komunak. • Zenbakibatbeste baten multiploabada, orduan bien m.k.t. izango da.