450 likes | 674 Views
Economie een Inleiding. 1: “Wereldreis” Voorbeelden: VS, EU, Japan 2: Overzicht “Wat is macro-economie” ? Concepten, variabelen… Overzicht boek = structuur cursus en lessen. 1. “Op wereldreis”. Inleiding. Voorbeelden recente macro-economische problematiek:
E N D
EconomieeenInleiding 1: “Wereldreis” • Voorbeelden: VS, EU, Japan 2: Overzicht • “Wat is macro-economie” ? • Concepten, variabelen… • Overzicht boek = structuur cursus en lessen
1 “Op wereldreis”
Inleiding • Voorbeelden recente macro-economische problematiek: • VS: expansie/recessie/expansie • Europese Unie: werkloosheid/EURO/uitbreiding EU • Japan : langdurige crisis
Inleiding • Vergelijking / Beschrijving • Groei Output (productie) • Werkloosheidsgraad • Inflatiegraad • Later: • Definities en concepten (HK 2) • Begrijpen en verklaren later !!! VS, EU, Japan
De Verenigde Staten –“Expansie” van 1994 tot 2000 • Groei groter dan gemiddelde groei 1960-2000 • Werkloosheidsgraad lager dan gemiddelde 1960-2000 • Inflatiegraad beperkt en lager dan gemiddelde 1960-2000 • Er was sprake van “nieuwe economie” (zie later) • OPM terminologie: “recessie”
De Verenigde Staten –Einde euforie sinds 2001 • Eind 2000 : investeringen dalen / te hoge aandelenkoersen • 2001: vraag daalt / “correctie” aandelenkoersen / WTC-aanslag(11/9) / gebrek aan (economisch) vertrouwen • 2002: boekhoudschandalen / grote falingen / Irak “sleept aan” • 2003: herstel. • 2004: Hogere groei terug maar onzekerheid (ook terrorisme) blijft
Vragen anno 1999/2000 ? • 1.Is werkloosheidsgraad te laag? geen relevante vraag geweest • 2. Is aandelenmarkt overgewaardeerd? inderdaad, één van de oorzaken van de recessie
Sinds 2001: The war against … recession • 1.Monetair beleid Vele opeenvolgende rentevoetdalingen tot 2003 – pas sinds 2004 terug stijging • 2.Fiscaal beleid Van begrotingsoverschot in 2000 naar hoog tekort nu
Waarom ook niet …? • Reëel gemiddeld loon 1979 – 1998… …voor arbeiders zonder hoger diploma daalde 1% per jaar - Voor arbeiders met hoger diploma steeg 1% per jaar • Waarom deze evolutie ?? War against inequality
“Nieuwe Economie” ? In betekenis hogere groei productie (output) per capita (=hogere productiviteit) hogere levensstandaard!! = 2% sinds 1994 Sindsdien: technologische vooruitgang informatie en communicatie
Belang (hogere) groei • Indien van 1974 tot 1993 OOK 2 % 20 jaar extra jaarlijkse groei van 1 % • Zou 22 % meer productie per capita (=maatstaf levensstandaard !!!) betekenen
De Europese Unie • Jaren 94 – 2000: minder groei dan gemiddeld sinds 1960 – ook minder dan VS • Sinds 2000 : (nog) mindere prestatie – Ook geen “herstel zoals in VS 2003/04 • Positief : lage inflatie • Negatief : hoge werkloosheid (hoger dan VS)
De Europese Unie • 1.Werkloosheid verminderen • 2.Gevolgen van de Euro OOK : overheidsschuld – vergrijzing - Uitdagingen voor de EU
De Europese Unie = Hoe hoge EU werkloosheid verklaren ! • Arbeidsmarktrigiditeiten (vb. sociale zekerheid) • Verkeerd macro-economisch beleid, te restrictief Hoe hoge werkloosheid terugdringen?
EU - EMU EURO Korte Historiek: • 11 landen + Griekenland (wanneer Denemarken, Zweden en V.K ??) • 1 januari 1999: vaste verhouding munten • 1 januari 2002:Euro samen met nationale munten in omloop • 1juli 2002: de Euro enige munt
Voor- en Nadelen EURO • Contra • Einde onafhankelijk monetair beleid • Beperking fiscaal beleid • Pro • symboliek (politiek) verenigd Europa • geen wisselkoersen, minder handelsbarrières • “wereldspeler” naast dollar
Groei, werkloosheid en inflatie Japan, sinds 1960 • Negatief • Gemiddelde groei sinds 94-2000 1.4% • Groei / inflatie negatief • Record werkloosheid 2002 (5.4%) • Positief • 1960 - 2000 groei (4.7%) = meer dan VS en EU • Productie per capita = V.S.per capita
Index van de Japanse Aandelenmarkt, 1985 - 1992 • 1985-89: Verdrievoudiging Nikkei • 1990-92: Nikkei daalt van 35000 tot 16000 • Ookwaardeonroerendgoedkendeeen “boom-bust cycle” • = Zeepbel (“Speculative bubble”) • In plaats van “Fundamentals” • Vraagdaaldealsgevolg van de crash
Japan • Lagere intrestvoeten? Reeds lager dan 1% sinds 1996 • Lagere belastingen? Zijn reeds verlaagd zonder gevolg op de vraag • Structurele problemen • Corruptie • Zwakke regulering financieel systeem • Incompetentie overheid Hoe Japan terug naar hogere groei ??
Voorspelling en realiteit Bron Burda en Wyplosz p.17 Groei 1991 België Duitsland UK VS (in percent) Voorspelling mei 90 2.5 3.7 2.4 2.3 Voorspelling mei 91 2.3 2.8 2.3 0 Realiteit 1.4 3.2 -1.9 -0.5
Voorspelling en realiteit • 1991 : Crisis Irak en Duitse éénmaking • Ook recent: 11 sept 2001 / wat met Irak verder / olieprijs / Iran ? • Voorspelling op basis van • Economisch model • Veronderstellingen • MAAR “exogene schokken” (=niet te voorzien) Het is normaal dat voorspellingen fout zitten
Vooruitblik: “Waarom”?? • Waarom is inflatie zoveel lager in de jaren 90? • Kan de werkloosheid dalen of zelfs te ver dalen? Oorzaken werkloosheid? • Rol (nieuwe) technologie ? • Waarom verschillen in groeivoeten?
Vooruitblik • We gaan bouwstenen ontwikkelen om deze economische ontwikkelingen te proberen begrijpen en verklaren. • Wat bepaalt groei, crisis of succes? • Belang van verschillende factoren afhankelijk van het tijdsperspectief: korte versus lange termijn
Verdere gegevens • BOEK: • http://www.prenhall.com/blanchard !!!! • ALGEMEEN: • www.economist.com • www.yardeni.com • Tijdschriften en dagbladen